Sigara bağımlılığı çoğunlukla 18 yaşından önce başlıyor
9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü’nde uzmanlar uyarıyor: Sigarayı bırakmak için başvuranların yüzde 62,9’u bu alışkanlığı 18 yaşından önce edindi.
Editor
TÜRKİYE GÜNLÜĞÜ / İSTANBUL, TÜRKİYE — 9 ŞUBAT 2026
9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü kapsamında paylaşılan veriler, sigara bağımlılığının büyük ölçüde 18 yaşından önce başladığını ve erken yaşta başlayan kullanımın bırakmayı zorlaştırdığını ortaya koyuyor.
Yeşilay’ın 2025 Tütün Raporu’na göre sigarayı bırakmak için başvuran kişilerin yüzde 62,9’u bu alışkanlığı 18 yaşından önce edindiğini ifade ediyor. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Göğüs Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Tayfun Çalışkan, erken yaşta başlayan sigara kullanımının bağımlılığı daha kalıcı hâle getirdiğini belirtti.
Sigaranın içerdiği yedi binden fazla zararlı kimyasalın DNA hasarına yol açtığını vurgulayan Çalışkan, bu maddelerin vücudun en küçük yapı taşlarını etkileyerek organların sağlıklı çalışmasını engellediğini kaydetti.
Uzman uyarıyor: Erken başlamak bırakmayı zorlaştırıyor
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Göğüs Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Tayfun Çalışkan, sigaraya erken yaşta başlanmasının bağımlılığın daha güçlü yerleşmesine neden olduğunu söyledi.
“Sigaraya erken yaşta başlanması, ilerleyen yıllarda bırakmayı zorlaştırıyor. Bu nedenle sigarayla mücadelede önceliğin farkındalık oluşturmak ve önleyici adımlar atmak olması gerekiyor” diyen Çalışkan, çocuklar ve gençlere yönelik koruyucu politikaların önemine dikkat çekti.
Tütün ürünleri gençler arasında yayılıyor
Dünya Sağlık Örgütü’nün Ekim 2025’te yayımladığı verilerin, tütün ve nikotin ürünlerinin çocuklar ve ergenler arasında hızla yayıldığını gösterdiğini belirten Çalışkan, özellikle aromalı ürünlerin ve dikkat çekici ambalajların risk oluşturduğunu vurguladı.
“Aromalar ve dijital mecralar üzerinden yapılan pazarlama, nikotin ürünlerini gençler için zararsız ve cazipmiş gibi gösteriyor. Bu durum, çok erken yaşta başlayan ve ilerleyen yıllarda ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen bir bağımlılık döngüsü yaratıyor” ifadelerini kullandı.
Çalışkan, sigara ve diğer tütün ürünlerinin başta akciğer kanseri olmak üzere birçok ciddi hastalık için önemli bir risk faktörü olmaya devam ettiğini de hatırlattı.
Sigara söndükten sonra da risk sürüyor
Sigara dumanının yalnızca içildiği sırada değil, sonrasında da sağlık açısından tehlike oluşturduğuna dikkat çeken Çalışkan, pasif içiciliğin ciddi sağlık sorunlarına yol açabildiğini söyledi.
Bununla birlikte daha az bilinen ancak en az pasif içicilik kadar önemli olan “üçüncül maruziyet” riskine de işaret eden Çalışkan, kapalı alanlarda içilen sigaranın izlerinin uzun süre ortamda kaldığını belirtti.
“Sigara içilen bir evde kıyafetler, koltuklar, yataklar ve perdeler gibi yumuşak yüzeylerde nikotin, formaldehit ve naftalin gibi zararlı kimyasallar birikiyor. Bu maddeler, sigara içilmese bile ortama sonradan giren kişiler için maruziyet yaratabiliyor” dedi.
Çocuklar ve hassas gruplar daha büyük risk altında
Doç. Dr. Çalışkan, daha önce sigara içilmiş ev ve kapalı alanların özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalığı olan bireyler için risk oluşturduğunu vurguladı.
Uzmanlara göre Dünya Sigarayı Bırakma Günü, yalnızca sigarayı bırakmaya teşvik değil; aynı zamanda çocukları ve gençleri tütün ürünlerinden koruyacak önleyici politikaların önemini hatırlatmak açısından da kritik bir farkındalık günü olma özelliği taşıyor.
