Amasya keşkeği 12 saat taş fırında pişiyor

Amasya’nın coğrafi işaretli taş fırın keşkeği, odun ateşinde 12 saatte pişiyor; tarihçesi arkeolojik bulgulara göre 2 bin 500 yıl öncesine uzanıyor.

Amasya keşkeği 12 saat taş fırında pişiyor

TÜRKİYE GÜNLÜĞÜ / AMASYA, TÜRKİYE — 12 ŞUBAT 2026

Amasya’nın coğrafi işaret tescilli taş fırın keşkeği, odun ateşinde 12 saat boyunca pişirilirken, kentteki arkeolojik bulgular yemeğin geçmişinin yaklaşık 2 bin 500 yıl öncesine uzandığını gösteriyor.

Kuzu gerdan eti, ilikli kemik, nohut, yarma ve tereyağıyla hazırlanan keşkek, hem besleyici hem de tok tutucu özelliğiyle bayram sabahları ve düğünlerin vazgeçilmez yemekleri arasında yer alıyor. Günün üç öğününde de tüketilebilen yemek, Amasya mutfağının simgelerinden biri olarak restoran menülerinde bulunuyor.

12 saatlik taş fırın geleneği

Keşkek, akşam saatlerinde toprak kaplara konularak odun ateşiyle ısınan taş fırına yerleştiriliyor. Gece boyunca yaklaşık 12 saat pişen yemek, sabah saatlerinde servise hazır hale geliyor.

Amasya Yalıboyu Turizm İşletmeleri Derneği Başkanı Selçuk Başün, coğrafi işaretli orijinal tarifle pişirilen keşkeğin uzun hazırlık süresine dikkat çekerek, “Odun ateşinde ısınan taş fırında, küpün içinde 12 saat gibi bir sürede pişiyor. Bu özelliğiyle dünyanın en uzun sürede hazırlanan yemeklerinden biri olarak gösteriliyor” dedi.

Başün, keşkeğin kentte en çok tüketilen ve beğenilen yemekler arasında yer aldığını aktardı.

Hitit dönemine uzanan geçmiş

‘Geçmişten Günümüze Amasya Mutfağı’ kitabının yazarı ve gurme Yaman Kesim ise keşkeğin tarihsel kökenine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Kesim, arkeolojik kazı bulgularının yemeğin geçmişinin 2 bin 500 yıl öncesine dayandığını ortaya koyduğunu belirtti.

Keşkeğin Hitit dönemine kadar uzandığını düşündüğünü ifade eden Kesim, şu değerlendirmeyi yaptı:

“Aslına uygun malzeme ve doğru pişirme yöntemine önem veriyoruz. 3 bin yıllık özel bir yemekten söz ediyoruz. Hititlerin krallarına ve tanrılarına yapmış olduğu kutsal bir yemek olarak karşımıza çıkıyor. Günümüzde ise bayram günlerinde, düğünlerde severek yendiğini görüyoruz.”

“Çeper kabuk bağladıysa keşkek başarılıdır”

Kesim, taş fırında pişirilen keşkeğin en önemli göstergesinin yüzeyindeki “çeper” olduğunu söyledi. Toprak kapta uzun süre pişen keşkeğin yüzeyinde kabuk ve kolajen oluşumunun, doğru pişirmenin işareti olarak kabul edildiğini aktaran Kesim, “Keşkeğin sırrı mutlaka çeperdedir. Eğer çeperde kabuk bağlama ve kolajen ortaya çıkıyorsa, bu iyi bir fırın keşkeğinin emaresidir” diye konuştu.

Besleyici içeriği sayesinde uzun süre tok tuttuğu belirtilen keşkek, özellikle bayram sabahlarında ve düğünlerde misafirlere ikram edilen geleneksel bir yemek olarak öne çıkıyor. Coğrafi işaret tesciliyle birlikte Amasya taş fırın keşkeğinin özgün tarif ve pişirme yönteminin korunması hedefleniyor.

Kentteki gastronomi temsilcileri, geleneksel üretim yönteminin sürdürülmesinin hem kültürel mirasın yaşatılması hem de gastronomi turizminin gelişmesi açısından önem taşıdığını ifade ediyor.

Haberamasya05 Sayfasından ALINTI