Kariyerde bilinçli boşluk: Sabbatical ve career break ne anlatıyor
Sabbatical ve career break kavramları üzerinden “bilinçli boşluk” fikri ele alınıyor; kariyer, üretkenlik ve yenilenme ilişkisi tartışılıyor.
İngilizcede hem telaffuzunu hem de anlamını sevdiğim bir kelime var: Sabbatical. İşten tamamen kopmadan, genellikle birkaç ay boyunca geçici olarak uzaklaşılan; dinlenme, düşünme ve yenilenme odaklı dönemi ifade ediyor. Dilimizde tam bir karşılığı olmamasından da anlaşılacağı üzere, bizde maalesef çok yaygınlaşamamış bir pratik.
*Buna benzer bir kavram da “career break”. O ise mevcut işinden ayrılarak; doğum, çocuk büyütme, zor bir dönemin ardından toparlanma ya da hayattan ne istediğini yeniden düşünmek için kariyere verilen daha radikal bir ara anlamına geliyor.
“Sabbatical”ı sistemin içindeyken alınan bir nefes; “kariyer mola”sını ise dahil olduğun yapı ile arana bilinçli bir mesafe koymak gibi düşünmek mümkün.
Bugün sizlerle, kelimelerle olan zihinsel yolculuğumuzu “boşluk”lar üstünden yapalım diye planladım.
*
Fransızcadaki “espace perdu”, bağlama göre farklı disiplinlerde kullanılan ve “kayıp alan” diye çevirebileceğimiz bir kavrama karşılık geliyor. Örneğin, mimarlıkta işlevsiz ya da atıl bırakılmış alanları; tipografide ise yanlış satır aralıklarını, dengesiz kenar boşluklarını tanımlamak için kullanılıyor.
Yani çoğu zaman, ilk bakışta “boşa gitmiş” gibi görünen alanlar bunlar.
Fakat tam tersine, bir de bilinçli kullanılan “espace perdu” örnekleri var.
Aşağıdaki fotoğrafta gördüğünüz merdiven boşluğu buna iyi bir örnek. Estetik bir bakış açısıyla tasarlandığında bu tür boşluklar mekâna nefes aldırıyor, gözün dinlenmesini sağlıyor.
Aynı şekilde, bir metinde yaratılan beyaz alanlar (ki ben bunu yazılarımda çok kullanıyorum) ya da sözlü anlatımda bilinçli bırakılan boşluklar ve sessizlikler; hem karşıdakine düşünme alanı açıyor hem de anlatılanın daha iyi algılanmasına yardımcı oluyor.
*
Kariyer konusuna tekrar geri dönersem…
LinkedIn’in bir araştırmasına göre kadınların önemli bir kısmı; yaklaşık üçte ikisi kariyerlerine bir noktasında ara vermiş.
Düşündürücü olan ise şu: Çoğu profesyonel bu molayı vermek istiyor ama asıl çekincesi maddi etkilerden çok kariyer ivmesini kaybetme ihtimali oluyormuş.
Geçmişte verilen kariyer molası veya kariyer boşluğu bakımından kendim en iyi örneklerden biri olabilirim. Eminim sizin de çevrenizde irili ufaklı pek çok örnek vardır.
Bakın, yedi yıl aradan sonra Tarkan bile sahnelere muhteşem bir geri dönüş yapmadı mı?
Demek istediğim... Başka bir tablo da mümkün.
Hayatımızda kararlı ve bilinçli bırakılan her boşluk bildiğimiz anlamda bir “boşluk” olmayabilir.
Çocuğunuzu büyüterek geçirdiğiniz veya kitap yazdığınız ya da hiçbir şey yapmayıp sadece düşündüğünüz ve yenilendiğiniz birkaç yılın hayatınıza anlam katmadığını, katmayacağını söyleyebilir misiniz?
Nasıl ki, bazı fotoğraf kareleri bir iki geri adım atıp çektiğinizde daha bütüncül ve estetik olur…
Hayatı da gerçekten görebilmek için bazen bir iki adım geri çekilmek gerekir.











