İzmir’in Kalbi Eşrefpaşa: Bir Osmanlı Belediye Başkanının Mirası

İzmir’in Eşrefpaşa semti, 1895–1907 yıllarında İzmir Belediye Başkanlığı yapan Hacı Mehmet Eşref Paşa’nın kente kazandırdığı hizmetler sayesinde adını aldı. Saat Kulesi’nden sağlık hizmetlerine kadar birçok alanda iz bırakan Eşref Paşa, İzmir’in tarihine damga vurdu.

İzmir’in Kalbi Eşrefpaşa: Bir Osmanlı Belediye Başkanının Mirası
İzmir Eşrefpaşa ismi nereden gelir?
Hacı Mehmet Eşref Paşa, 1895-1907 yılları arasında İzmir belediye başkanlığı yapmış olan bir Osmanlı devlet ve siyaset adamı olması nedeniyle semtin ismi oluşmuştur.
Hacı Mehmet Eşref Paşa 1895-1907 yılları arasında İzmir Belediye Reisliği yapmış bir Osmanlı bürokratıdır.
Mehmet Eşref Paşa'nın portresi
İzmir'in tanınmış semtlerinden Eşrefpaşa semti onun adını taşımaktadır. II. Abdülhamid'in tahta çıkışının 25. yıldönümü vesilesiyle Konak Meydanı'nda inşa edilmiş olan ve günümüzde İzmir'in sembolü haline gelmiş İzmir Saat Kulesi onun da katkılarıyla yapılmıştır.[1] 1820-1894 yılları arasında yaşamış, Trabzon ve Selanik valilikleri yapmış, Namık Kemal'e Namık adını vermiş, kendi divanı bulunan bir şair de olan Aslanpaşazade Eşref Paşa ile karıştırılmamalıdır. Şehit Orgeneral Eşref Bitlis de, yaygın surette, Eşref Paşa olarak anılmaktadır.
Mehmet Eşref Paşa, Suriye Vali Muavini iken Hicaz'a sık sık gittiği için "Hacı" lakabıyla anılıyordu.[2] 1895'te vekaleten İzmir Belediye Meclisine reis olarak atanan Eşref Paşa, Mart 1896'da (vilayet meclisi üyesi olarak belediyede asli görev sahibi olması geçerli mevzuata aykırı olmasına rağmen) İzmir Valisi Kıbrıslı Mehmet Kâmil Paşa tarafından uyumlu çalışılabileceği düşüncesiyle desteklenerek İzmir Belediye Reisi olmuş ve sağlık nedenleriyle ayrıldığı Mart 1907'ye kadar bu görevde kalmıştır.
Belediye reisliği döneminde kadar şehirde birçok çalışma gerçekleştirmiştir. Eşref Paşa'nın en önemli girişimi bugün Fevzipaşa Bulvarı olarak anılan geniş caddenin açılışını ancak planlamak oldu. Bu bulvarın açılışı ancak Cumhuriyet döneminde gerçekleşti. Ayrıca, İkiçeşmelik'ten Yağhaneler'e uzanacak şekilde açtırdığı caddeye bir Eşrefpaşa Camii de yaptırmasıyla, adını bugüne taşıyan semtin ismi konulmuştur.
Eşref Paşa kentin yoksul Müslüman ve Musevilerinin takdirini kazandı. Ancak esnaf üzerindeki baskıları sebebi ile esnaf tarafından sevilmedi çünkü İzmir'de bugün de sorun olan kayıt dışı ekonominin üzerine giden Eşref Paşa yerel yönetime gelir sağlamak için esnaf üzerindeki vergileri artırmıştı.
Bugün belediyeye ait hastaneye adını veren Eşref Paşa sağlık alanında hizmetler gerçekleştirdi. Halen Konak Meydanı'nın özgün hali bozulmamış tek binası olan ve Kadın Hastalıkları ve Doğum Hastanesi olarak kullanılan Gureba-i Müslimin Hastanesi'ni Eşref Paşa geliştirdi. Ayrıca İzmir'de bir hastane ismini taşımaktadır. İzmir zamanında veba hastalığı sebebi ile çok insan öldü. Bu sebeple şehirde Eşref Paşa tarafından önlemler alındı.

#İzmir #Eşrefpaşa #Osmanlı #Belediye #SaatKulesi #KentKültürü #İzmirTarihi

www.turkiyegunlugu.net

İlhan Bolca sayfasından ALINTI