Göktürk Tarihi: İlteriş Kutlug Kağan’ın Anıtı Doğrulandı
Moğolistan’da keşfedilen Nomgon-2 Anıt Külliyesi’nin, Göktürk Kağanlığı’nın kurucusu İlteriş Kutlug Kağan’a ait olduğu doğrulandı. Bu keşif, Türk tarihinin en eski yazılı izlerini gün yüzüne çıkarıyor.
Editor
Türk adının en eski izleri Moğolistan’da bulundu! Nomgon Vadisi’nde keşfedilen 7. yüzyıla ait anıt külliyesinin, Göktürk Kağanlığı’nın kurucusu İlteriş Kutlug Kağan’a ithaf edildiği doğrulandı.
Keşfin Detayları
Türk Akademisi ve Moğolistan Bilimler Akademisi’nin ortak çalışmaları, Göktürk tarihine dair yeni bilgileri ortaya koyuyor. Yapılan açıklamada, “Nomgon-2 Anıt Külliyesi’nin Göktürk dönemine ait olduğu ve İlteriş Kutlug Kağan’ın onuruna yapıldığı tespit edilmiştir.” denildi.
Keşif kapsamında bulunan yazıtlarda Göktürk ve Soğd alfabeleri kullanılmış olup, “Kutlug Kağan Türk... Tanrı oğlu...” ifadeleri dikkat çekiyor. Yazıt, Türk adının geçtiği en eski yazılı kaynaklardan biri olarak kabul ediliyor.
Yazıtın Detayları
-
Göktürk Yazıtları: 12 satırdan oluşuyor ve Kağan’a övgüler içeriyor.
-
Çince Metin: 290-300 hiyerogliften oluşan Çince metin, Göktürk tarihi için eşsiz bir kaynak sunuyor.
-
Dikkat Çeken İfadeler:
-
“Türk büyük... Kutlug...” (4. satır)
-
“Tören... seçilmiş... asker...” (5-6. satırlar)
-
Nomgon-2 Anıtı’nın Mimari Özellikleri
-
Kompleksin toplam alanı: 49 x 41.5 metre
-
Oval yerleşim düzeni, sunaklar ve heykeller
-
51 balbal taşı, bazılarında Aşina ailesinin sembolü olan dağ keçisi motifleri
Göktürk Tarihi İçin Önemi
Nomgon-2 Anıt Külliyesi, Göktürk arkeolojisi açısından büyük bir önem taşıyor:
-
Türk adının en erken yazılı kaydı.
-
Göktürklerin siyasi ve kültürel yapısına dair yeni bilgiler sunuyor.
-
İlteriş Kutlug Kağan’ın rolünü daha net anlamamızı sağlıyor.
Moğolistan Bilimler Akademisi tarafından yapılan açıklamada, “Bu bulgu, Göktürk Kağanlığı tarihine dair bilinmeyen detayları gün yüzüne çıkarıyor.” ifadeleri kullanıldı.
Gelecek Planları ve Tanıtım
-
Keşif, bilimsel bir kitapta derlenecek ve Türk devletlerinin başkentlerinde tanıtılacak.
-
Nomgon Vadisi’nde kazılar devam edecek.
